inspiracje

10 zabaw wspierających rozwój dziecka do zastosowania pod koniec pierwszego roku życia

Zabawy z bańkami mydlanymi

To niezwykle atrakcyjne zabawy dla dzieci w różnym wieku. Pojawiające się bańki, poruszające się w zmiennych kierunkach przykuwają uwagę maluszka. Wzrok podąża za nimi. Ciekawość zachęca do schwytania fruwających kulek. Co jest raczej trudne. Ćwiczy się koordynacja wzrokowo-ruchowa. Zdumiewająca jest długość koncentracji uwagi przy takiej zabawie. Niemowlaczek nie zraża się i podejmuje próby wielokrotnie. Złapanie bańki jest doświadczeniem wyjątkowym. Bańka pęka i pozostaje mokra plama. Bańka choć okazała prawie nic nie waży.

Przesypywanie substancji sypkich z pojemnika do pojemnika

To bardzo rozwojowa zabawa i ulubiona przez wszystkie maluszki. Z praktycznego powodu sugeruję, żeby często organizować takie zabawy. W przeciwnym razie potrzeba eksploracji i wewnętrzna motywacja do działania pokierują maluszka w stronę cukiernicy, pojemnika z mąką, kaszą, solą, karmą dla pupila. Pomysłowość nie zna granic.

Przelewanie wody z kubeczka do kubeczka

Najlepiej bawić się tak podczas kąpieli. Warto zaplanować taką zabawę i przygotować się do efektów ubocznych, czyli zmoczonych ubrań i okolicy, w której toczy się zabawa. Jest, tak jak poprzednia, ulubioną aktywnością niemowlaków. Jeśli rodzice nie dostarcza odpowiedniej ilości zabawy w przelewanie wody, mogą spodziewać się inicjatywy własnej ich dziecka. Zabawy tego typu są korzystne dla rozwoju precyzji pracy rąk, usprawniają nadgarstki, doskonalą koordynację wzrokowo-ruchową. Sprzyjają koncentracji uwagi.

Wspólny taniec z dzieckiem przy muzyce

Dzieci bardzo spontanicznie reagują na muzykę. Lubią taniec. Warto bawić się w ten sposób. Tańczący dorosły jest ważną inspiracją. Można naśladować jego ruchy oraz pozytywne emocje, które zazwyczaj pojawiają się w takiej zabawie.

Znajdowanie prawdziwych zwierzątek zabawkowych i z ilustracji

Nazywanie przedmiotów jest ważne dla rozwoju mowy i myślenia. W tym czasie dziecko posługuje się palcem wskazujący jako komunikatorem. Gest wskazywania pomaga mu w nauce i rozumieniu nazw obiektów. Zabawę można przeprowadzić jako zaplanowaną aktywności lub zrealizować przy okazji czytania książeczki, sprzątania zabawek, w trakcie spaceru, gdy napotykamy odpowiednie obrazki zwierząt: reklamy, bilbordy.

Zabawki na sznureczku

Przyciąganie zabawki za kolorowy sznurek jest zajęciem ciekawym i chętnie podejmowanym przez chodzące maluchy. Niemowlęta nie potrafiące chodzić lubią wykonywać takie czynności w asyście dorosłego. Własne działania i ruch zabawki są pilnie obserwowane i powtarzanie w wielu wariantach.

Wyprawy do świata natury

Wybierajcie się na spacery. Maluszek może pokonywać trasę wózkiem lub na własnych nóżkach. Celem niech będzie zwiedzanie ogródka, sadu, ogrodu botanicznego, ZOO, lasu, parku pod kątem zapachów, kolorów. Oglądanie nowych obiektów, poznawanie ich wielozmysłowo i czas spędzony na świeżym powietrzu korzystnie wpływają na samopoczucie i rozwój we wszystkich sferach.

Ścieżka sensoryczna

Z gotowych elementów lub wykonanych domowym sposobem przygotuj ścieżkę sensoryczną. Zachęcaj dziecko do pokonywania jej. Rób to razem z nim, będzie cię naśladować. Zmieniaj układ elementów. Do zbudowania ścieżki można wykorzystać materiały przyrodnicze: liście, mech, patyki, szyszki, trociny, piasek, drobne kamienie. Każdy materiał umieść w oddzielnej kuwecie. Ustaw jedna za drugą w formie ścieżki.

Zabawy z piłką

Piłkę można wykorzystywać do wielu zabaw. Warto mieć kilka piłek różnej wielkości i wykonane z różnych materiałów. Pierwsze zabawy z piłkami to turlanie od rodzica do dziecka. Maluszek nauczy się odrzucać ją w stronę opiekuna. Raczkujący czy chodzący maluch może podążać za turlającą się piłeczką. Kopnięcie piłki to już jest umiejętność dla starszaków.

Zabawy z pokazywaniem

Przypomnij sobie zabawy ze swojego dzieciństwa. W tym czasie dziecko potrafi powtarzać złożone sekwencje ruchów. Znajduje to odzwierciedlenie w zabawach, które wymagają pokazywania gestem usłyszanych komend. Dziecko będzie wykonywało ruchy machania rączką na słowa: „Zrób pa, pa. Będzie wyciągało rączki ku górze na hasło: „Pokaż, jaki jesteś duży”. Chętnie pobawi się w takie zabawy jak „Sroczka”, „Idzie rak, nieborak”, Kosi, kosi” itp

Jeśli chcesz wiedzieć dlaczego zabawy są potrzebne do prawidłowego rozwoju dziecka, zapraszam do poprzedniego wpisu: „Dlaczego świadomy dobór zabaw w pierwszym roku życia jest ważny dla rozwoju dziecka”. Kliknij tutaj

Źródła

Borkowska M., Wagh K., Integracja sensoryczna na co dzień, Warszawa 2010
Cieszyńska J., Korendo M.; Wczesna interwencja terapeutyczna; Kraków, 2018
Marta Baj-Lieder, Agnieszka Borowska-Kociemba, Kręć się, biegaj, baw się z nami, Gdańsk 2016

10 zabaw słownych rozwijających myślenie

Zabawy słowne można wprowadzać od momentu, kiedy dziecko chętnie zaczyna rozmawiać z nami o swoich ważnych i mniej ważnych sprawach, kiedy wchodzi w wiek pytań, gdy mowa staje się istotnym narzędziem poznawania otaczającego świata.

Warto zachęcić dziecko do zabaw słownych. Rzecz jasna, trudność musi być dostosowana do możliwości maluszka. Taka zabawa powinna być źródłem radości i satysfakcji dziecka. Powinna je zachęcać do poznawania nowych słów, rozwijać myślenie, pamięć, zdolność koncentracji uwagi.

Zabawa polega na stawianiu pytań. Odpowiedzi udziela na przemian dorosły i dziecko. Nie może być to forma odpytywania, sprawdzania i co byłoby najgorsze, oceniania. To ma być radość odkrywania. W takich zabawach radość odkrywania przeżywają również dorośli. To okazja na lepsze poznanie i zrozumienie swojego dziecka.

1. „Co to?” To najprostsza zabawa słowna. Można wskazywać w rzeczywistości lub na obrazkach przedmioty i prosić dziecko o nazywanie ich. Można pogrupować przedmioty tematycznie. To ułatwi dziecku naukę kojarzenia i klasyfikowania. Wiele książeczek dla najmłodszych jest przygotowanych do tego rodzaju zabaw.

2. „Co jest potrzebne do…” (np. łowienia ryb, upieczenia ciasta, narysowania obrazka, zdobycia wysokiej góry). Pytania można zapisać na karteczkach i losować je. Na wylosowane pytanie odpowiadana na przemian dorosły i dziecko, aż do wyczerpania pomysłów.

3. „Co jest interesującego w/na…?” (w książce, w bajce, w kuchni, w łazience, na placu zabaw, w przedszkolu, w parku, w pudełku z zabawkami, w mamy kosmetyczce, w taty…) Można zastosować podobną zasadę jak w zabawie wyżej opisanej.

4. „Co można zamknąć?”. Naprzemiennie dorosły i dziecko wyliczają przedmioty lub zjawiska, które można zamknąć. W zabawie może uczestniczyć kilka osób. Przy wielu chętnych można dobrać się w drużyny.

5. „Co robi mgła/deszcz/tęcza/słońce?”. Odpowiedzi na takie pytanie mogą mieć w sobie pierwiastek magiczny, fantazyjny, np. słoneczko się uśmiecha, deszczyk płacze itp. W takiej zabawie dziecko ma okazję od dorosłego dowiedzieć się kilku faktów przyrodniczych a nawet takich ze świata fizyki czy chemii.

6. „Co mnie cieszy/smuci/rozwesela?”. Tego typu pytania uczą nazywać i rozumieć emocje. Uwrażliwiają na przeżycia innych. Pomagają w przejściu z myślenia egocentrycznego dziecka, które do siódmego roku życia jest całkowicie naturalne, do umiejętności empatycznych.

7. „Co by było, gdyby…?” wspólnie z dzieckiem można tworzyć rozwinięcia historii na podane tematy: „Co by było, gdyby…?” np. „… zwierzęta mówiły ludzkim głosem” „… dzieci rządziły dorosłymi” „… zabawki ożyły”. Dzięki takim zabawom powstanie wiele odkryć i pomysłów. Przy spontanicznej twórczości i wymyślaniu różnorodnych konsekwencji rozwija się rozumowanie według schematu dedukcyjnego „jeśli – to”.

8. „Z czym kojarzy się…?” Można podawać dowolne skojarzenia. Liczy się odwaga myślowa i kreatywność. Nie oceniajmy pomysłów i nie negujmy ich. Taka zabawa jest, moim zdaniem, przygotowaniem do „Burzy mózgów”. Warto wprowadzać dziecko w tę metodę kreatywnego działania już na etapie dziecięcych zabaw.

9. „Co wspólnego ma … i …?” To wersja dla bardziej zaawansowanych. Można podawać dwa różne słowa i doszukiwać się ich powiązań. Pozwólcie sobie i dziecku na kreatywne podejście do skojarzeń.

10. „Kot ministra…”. To zabawa wymagająca nieco umiejętności abstrahowania. To jakby początek opowieści, którą można rozwijać na przemian z dzieckiem w kierunkach całkowicie spontanicznych. Może powstać bardzo ciekawa historia. Uczycie się wtedy improwizacji, doświadczacie swojego potencjału myślowego, społecznego i kreatywnego. To duże wyzwanie, ale jednocześnie wielka satysfakcja i niesamowita zabawa.

źródła:

Edward Nęcka, Trening twórczości, GWP, Gdańsk 2008

Krzysztof Szmidt, Trening kreatywności, Helion, Gliwice 2008

5 powodów, dla których warto bawić się z dziećmi masą solną lub porcelanową

Zabawy masami plastycznymi są niezwykle atrakcyjne i dają cały szereg korzyści rozwojowych dla dzieci. Wiele frajdy znajdują także rodzice, organizując takie zabawy i uczestnicząc w nich.

1. Korzyści edukacyjne

Dziecko uczy się nowych technik plastycznych. Rozwija motorykę małą. Wykonanie masy plastycznej wymaga zaangażowania mięśni całej kończyny górnej. Aktywizują się mięśnie utrzymujące stabilizację tułowia. Zagniecenia „solnego ciasta” wymaga w pierwszej fazie użycia znacznej siły. Taki trening stosuje się w terapii ręki. W ten sposób dziecko przygotowuje się do sprawnego pisania i rysowania. Udział w wyrabianiu mas plastycznych uczy nowych receptur, naz produktów, nazw miar wagi i objętości.

2. Wspieranie koncentracji uwagi

Wykonanie mas według przepisu wymaga od dziecka koncentracji uwagi. Warto zaangażować dziecko w śledzenie i pilnowanie kolejnych etapów tworzenia masy. Rodzice nie powinni wyręczać. Stworzenie finalnego produktu – figurki, wymaga cierpliwości. Praca jest wieloetapowa. Należy ją zaplanować i rozłożyć w czasie. Dziecko ma okazję ćwiczyć zadaniowe podejście do swoich działań.

3. Współpraca w zespole

Mało prawdopodobne jest, żeby dziecko samodzielnie od początku do końca wykonało pracę plastyczną z masy solnej lub porcelanowej. Współpraca z rodzicem lub innym dorosłym jest niezastąpiona. Warto na początku zaplanować podział zadań. Należy angażować dziecko w wykonywanie nieco za trudnych dla niego czynności, oferując mu pomoc. To jest działanie w strefie najbliższego rozwoju dziecka i taka strategia przynosi największe korzyści w progresie rozwojowym. Po przez doświadczenia dziecko uczy się pracy w zespole.

4. Rozwijanie kreatywności

Zabawy masą plastyczną zachęcają do tworzenie fantazyjnych kształtów dwu lub trójwymiarowych. Sama masa solna lub porcelanowa jest tworem kreatywnym. Powstały z innowacyjnego zastosowania produktów kuchennych i nie tylko. Do mas można dodawać różne elementy: barwniki, brokat, koraliki, muszelki, nitki itd. Formy jakie można stworzyć są ograniczone jedynie wyobraźnią i umiejętnościami technicznymi wykonawców. Przeznaczenie finalnego produktu może być inspiracją do kolejnych kreatywnych działań młodego człowieka. Figurki (bo najczęściej one są wytworem mas plastycznych) mogą stać się ozdobą dziecięcego pokoju, świąteczną dekoracją, prezentem dla bliskiej osoby, darem na kiermasze lub licytacje dobroczynne.

5. Rozwój emocjonalny i społeczny

Kreatywne działania sprzyjają rozwojowi społecznemu i emocjonalnemu, dlatego też ostatnie zdanie z poprzedniego punktu pasuje również do tego. Chęć działania na rzecz innych to jest wysoki poziom umiejętności społecznych. Rodzice mają naturalną okazję do rozmów o potrzebach innych, o emocjach i uczuciach, jakie towarzyszą ludziom w sytuacjach związanych z dobroczynnością i jak te przeżycia mogą się manifestować. Obdarowywanie innych generuje miłe emocje. To dobra okazja do trenowania ważnej umiejętności społecznej jaką jest dawanie i otrzymywanie prezentów.

Podrzucam najprostszy przepis na masę solną:

1 szklanka mąki pszennej

1 szklanka soli

0.5 szklanki wody

opcjonalnie 1 łyżka oleju

oraz na masę porcelanową:

1 szklanka mąki ziemniaczanej

1 szklanka kleju wikol

1 łyżka oliwy

1 łyżka soku z cytryny

W przypadku obu mas wszystkie elementy należy połączyć i zagnieść w formę cista podobną do ciasta na pierogi. Należy trzymać w foliowym worku lub szczelnym pojemniku, ponieważ obie masy szybko wysychają. Gotowe wyroby suszy się w miejscu ciepłym i przewiewnym.

Zabawy z piosenkami

Czy niemowlęta i małe dzieci lubią zabawy z piosenkami?

Oczywiści, że tak!

Bawią się nimi na różne sposoby. Słuchają, próbują śpiewać, imitują gestem treść utworu. Maluszki szczególnie chętnie bawią się wyrażeniami dźwiękonaśladowczymi, zawartymi w dziecięcych utworach. Dobrze radzą sobie z rozpoznawaniem głosów zwierząt, dźwięków natury i odgłosów znanych im urządzeń. Ćwiczona percepcja słuchowa sprzyja rozwojowi mowy.

Warto uczyć dziecko prostych, dziecięcych piosenek. Najlepiej śpiewać je wspólnie z nim. Jeśli mama często nuciła kołysanki do snu lub w ciągu dnia wykorzystywała piosenki jako elementy wspólnej zabawy, dziecko w pewnym momencie zacznie śpiewać razem z nią a następnie samo będzie inicjowało swoje ulubione śpiewanki.

W zasobach Internetu oraz we własnych wspomnieniach można znaleźć wiele utworów dedykowanych najmłodszym. Rodzice, nawet jeśli uważają, że nie są utalentowani wokalnie, z pewnością poradzą sobie z tym repertuarem. Jestem przekonana, że niektóre podane niżej propozycje są rodzicom dobrze znane.

Proponuję zabawę: „Rozpoznawanie melodii”

Przygotuj na początek zabawki: żabkę, kotka, dwa misie.

Weź do ręki żabkę i pokazując ją dziecku. Zaśpiewaj po dwa razy, dwa wersy piosenki:

Była sobie żabka mała, rere, kum, kum, rere, kum, kum, która mamy nie słuchała, rere, kum, kum, re.

Następnie weź kotka i w analogiczny sposób, tym razem zaśpiewaj:

Wlazł kotek na płotek i mruga. Ładna to piosenka, niedługa.

Podobnie zaprezentuj misie do piosenki „Jadą, jadą misie”

Ułóż przed dzieckiem zabawki i zaśpiewaj wybraną przez siebie piosenkę lub zanuć tylko melodię.

Zachęć maluszka, żeby wskazał zabawkę, o której była zaśpiewana lub zanucona piosenka. Na początku pomóż, biorąc rączkę dziecka i wskazując nią odpowiednią zabawkę.

Udane próby nagradzaj swoim entuzjazmem i szczerą radością.

Dzięki takiej zabawie dziecko doskonali koncentrację uwagi oraz umiejętność współpracy, uczy się identyfikować i różnicować słowa i melodię piosenek. Ćwiczy się jego pamięć słuchowa. Dzięki obcowaniu z mową dorosłych i słuchaniu własnych słów, maluszek będzie rozwijał swoją percepcję słuchową, która ściśle wiąże się rozwojem mowy.

Zabawę „Rozpoznawanie melodii” można kreować według własnych upodobań. Oto 10 propozycji popularnych piosenek w zestawie z zabawką.

Pociąg – Jedzie pociąg z daleka, na nikogo nie czeka. Konduktorze łaskawy, zawieź nas do Warszawy.
Piłka – Piłka tu, piłka tam. Piłka skacze tu i tam. Jak to miło i wesoła, kiedy piłka skacze w koło.
Myszka – Uciekaj myszko do dziury, niech cię nie złapie kot bury.
Konik – Konik – z drzewa koń na biegunach. Zwykła zabawka mała huśtawka a rozkołysze, rozbawi.
Piesek – Pieski małe dwa, chciały przejść przez rzeczkę. Nie wiedziały jak, zrobiły kładeczkę.
Słonik – Cztery słonie zielone słonie. Każdy kokardkę ma na ogonie.
Lalka – Zuzia, lalka nieduża i na dodatek, cała ze szmatek.
Szczoteczka do zębów – Szczotko, szczotko, hej! Szczoteczko, ho, ho, ho. Kręć się z nami, kręć w kółeczko, ho, ho, ho.
Kredki – kolorowe kredki w pudełeczku noszę. Kolorowe kredki bardzo lubią mnie.
Mydło – Mydło wszystko umyje nawet uszy i szyję. Mydło, mydło pachnące jak kwiatki na łące.

„Rozpoznawanie melodii” możecie realizować z waszymi ulubionymi piosenkami i zabawkami, To może być dobrą inspiracją do wyszukania i nauczenia się nowych piosenek. Można pokusić się o skomponowanie własnych.

Dobrej zabawy dla dzieci i dorosłych!

źródło:

Jagoda Cieszyńska, Marta Korendo; Wczesna interwencja terapeutyczna; Kraków, 2018

Dziecko we mgle

Tytuł należy rozumieć literalnie.

Jeśli macie dostęp go generatora mgły, możecie go wykorzystać do ciekawych zabaw i eksperymentów. Mgła jest tajemnicza i pobudza ciekawość. Dziecko nawet najbardziej wycofane czy znudzone będzie wyciągało ręce w stronę poruszającej się mgły. Będzie ją obserwowało.

Gdy użyjemy kolorowych podświetleń i generator ustawimy w zaciemnionym pokoju, efekt będzie wprost magiczny. Dziecko wyostrzy swoje zmysły, żeby lepiej obserwować ten świetlny spektakl. Jest to też doskonała okazja, żeby uaktywnić inne zmysły. Można dołączyć elementy aromaterapii i rozpylić jakiś olejek zapachowy. Odpowiednio dobrana muzyka spotęguje wrażenia i doda wyjątkowego nastroju.

Pozwólmy dziecku bawić się mgłą. To dobra okazja do doskonalenia motoryki dużej. Dziecko chętnie rozgarnia rękami i nogami tumany mgły. Chętnie przeskakuje przez nią lub zwinnymi ruchami omija ją. Można zaproponować naśladowanie ruchami ciała unoszącej się i opadającej mgły.

To świetna okazja do doskonalenia płynnych ruchów dłoni. Dziecko może rysować we wszystkich kierunkach wzory w mgle, przesuwać dłonią obłoczki, rozgarniać je. Takie zabawy doskonalą koordynację wzrokowo-ruchową. Często sprzyjają wyciszeniu i relaksacji. Wydłużają koncentrację uwagi.

Rozdmuchiwane mgły, próby dotykania jej językiem to zabawy, które trenuję aparat mowy. Nazywanie kolorów, kształtów, odczuwanych wrażeń wzbogacają język dziecka.

Rozmowa o skojarzeniach jakie wywołuje kłębiąca się mgła to rozbudzanie wyobraźni i trening myślenia abstrakcyjnego.

Obserwacja snującej się mgły jest przyjemna również dla dorosłych. Uspokaja i relaksuje. Wspólne zabawy z generatorem mgły mogą okazać się wspaniałą okazją do utrwalania i pogłębiania pozytywnej relacji dziecka i rodzica. To pomysł na miłe spędzenie wspólnego czasu.

źródło:

Jagoda Cieszyńska, Marta Korendo; Wczesna interwencja terapeutyczna; Kraków, 2018 Jagoda Cieszyńska, Marta Korendo; Wczesna interwencja terapeutyczna; Kraków, 2018
Magdalena Charbicka, Maria Raszewska; W objęciach natury; warszawa, 2009

7 pomysłów na atrakcyjną zabawę dla dziecka i szansa na chwilę wytchnienie dla rodzica

Są takie chwile w ciągu intensywnego dnia, kiedy potrzebujesz wytchnienia choćby na kwadrans. Twój przedszkolak jest pełen energii a wieczorne wyciszenie jest jeszcze daleko przed wami.

Oto 7 pomysłów na atrakcyjne zajęcia dla malucha i szansa na odrobinę wytchnienia dla rodzica:

1. Naklejki na twarz

Miej przygotowany zestaw różnych małych naklejek, które można naklejać na skórę. Mogą być ułożone tematycznie albo wymieszane w dowolny sposób. Dziecko lubi takie zajęcie, zwłaszcza gdy obserwuje się w lustrze. Drugą opcją jest, byś ty rodzicu, pozwolił wykonać ten eksperyment na swojej twarzy. Z pewnością w tym czasie twoje ręce i nogi oraz kręgosłup będą mogły się nieco odprężyć.

2. Masa plastyczna

Zaproponuj zabawę z masą plastyczną. Podpowiedz temat lub jeszcze lepiej pozwól dziecku na kreatywność i niech tym razem samo wymyśli zabawę z materiałem plastycznym. Skorzystajcie z gotowych plastelin, modelin lub przygotujcie wcześniej własne ciastoliny.

3. Kuferek ze skarbami

Kuferkiem ze skarbami może być pojemnik, w którym trzymasz materiały do rękodzielniczych lub artystycznych wytworów. Niezwykle ciekawe są różnego rodzaju ozdobne sznureczki, nitki, kokardy, wstążki, kolorowe papiery, ozdobne pióra, lamówki, taśmy, naklejki, aplikacje krawieckie, guziki, szpulki, ścinki tkanin oraz całe mnóstwo innych materiałów tego typu. Zabezpieczcie przedmioty typu igły, druty, agrafki, szpilki, drobne koraliki.

4. Malowanie w plenerze

Jeśli są akurat ciepłe dni i możecie spędzić trochę czasu na łonie natury, zabierz ze sobą zestaw małego artysty malarza. Sztalugi, zestaw farb i pędzli, wodę w butelce, wilgotne chusteczki. Pomóż małemu artyście w przygotowaniu warsztatu i daj mu swobodę twórczą. Dla ciebie zostaje ławeczka, leżak, bujany fotel, piknikowy koc i chwila wytchnienia w piękny, pogodny dzień.

5. Historyjki obrazkowe

Podaj dziecku kartki, pisaki i zaproponuj, żeby narysowało wymyślonego bohatera i do kompletu jakiś czarny charakter. Niech wymyśli historię z udziałem tych dwóch postaci. Może dodać kolejne postacie i wiele wątków. Niech narysuje zdarzenia, Na koniec niech opowie całą historię posługując się swoimi ilustracjami.

6. Zabawy w zlewie

Ten pomysł zawsze zadziała. Przygotuj stabilny podest przy zlewie. Puść wodę o odpowiedniej temperaturze i strumieniu. Podaj bezpieczny środek do mycia oraz gąbki, myjki, szczotki itp. Zaproponuj mycie klocków (plastikowych). Klocki raz na jakiś czas należy umyć, bo po intensywnym używaniu dziwnie stają się lepkie i zaczynają brudzić rączki budowniczego.

7. Audiobook

Słuchanie ulubionego audiobooka z bajką, odgłosami natury lub piosenkami dziecięcymi potrafi zająć dziecko na jakiś czas. Doskonale wycisza malca i dorosłego.

źródło:

ABC Summer issue 70; Do you need 20 minutes of peace?; July – November 2019
www.abcmag.co.uk

Jak wspierać koordynację wzrokowo-ruchową w okresie niemowlęcym?

W połowie pierwszego roku życia dziecko zaczyna samodzielnie siadać. Zmienia się jego pole widzenia. Przedmioty może obserwować z większej ilości perspektyw. Rączki są uwolnione i nie muszą się tak bardzo angażować w przytrzymywanie, jak to było wcześniej. W tym czasie umiejętność chwytania jest na tyle doskonała, że maluszek zaczyna ustawiać kciuk w opozycji do pozostałych paluszków. To daje większe możliwości manipulowania trzymanymi w dłoni przedmiotami. Dziecko może obracać nimi, podnosić je, ściskać, przekładać z ręki do ręki, uderzać nimi.

Potrzeba wielozmysłowego poznawania świata aktywizuje dziecko do różnych eksperymentów z trzymanym w rączce przedmiotem. Niemowlę uderza nim, więc słyszy dźwięk. Ściska, więc czuje jego twardość i opór. Dotyka rączkami i przenosi do innych części ciała, więc poznaje zmysłem dotyku. Ogląda z każdej strony i różnych odległości, więc poznaje wzrokiem. Bierze do buzi. Smak i węch to niezwykle ważne zmysły do poznawania świata w tym okresie życia.

Aby zadziały się wszystkie opisane wyżej aktywności, oko i ręka muszą zacząć dobrze ze sobą współpracować. Maluszek musi tak zaplanować ruch, żeby zabawka z odpowiedniej odległości i z odpowiednią siłą trafiła prosto do zamierzonego celu.

Co może zrobić rodzic, żeby pomóc dziecku kształtować zdolność koordynacji wzrokowo ruchowej ?

Zapewnij dziecku bogate, stymulujące środowisko. Nie chodzi o to, żeby zasypać dziecko zabawkami. W dziecięcym pokoju powinny znaleźć się zabawki odpowiednie do wieku i potrzeb maluszka. Część z nich należy umieścić w zasięgu ręki dziecka. Najlepiej, gdy będzie miało okazję samodzielnie sięgać po nie do pudełka, do worka czy do półek na różnej wysokości.

Dawaj dziecku do zabawy grzechotki i inne zabawki, które wydają różne dźwięki podczas obracania. Dźwięk będzie zachęcał dziecko do manipulowania zabawką. Sprawdzają się wprawiane w ruch kółka autek, wiatraczki, tablice interaktywne.

Uwaga: Ekrany smartfonów, tabletów i tym podobnych urządzeń wnoszą ubóstwo wrażeń czucia powierzchniowego i głębokiego oraz bodźców węchowych i smakowych. Ruch kończyny górnej ogranicza się do pracy zazwyczaj jednego paluszka i w bardzo ograniczonym zakresie ruchu. Mimo wrażenia silnego skoncentrowania uwagi dziecka na ekranie, tego typu zabawy w okresie niemowlęcym blokują rozwój zdolności koordynacji wzrokowo-ruchowej.

Pokaż dziecku jakie dźwięki można wydobywać postukując przedmiotami. Podaj do zabawy metalowe pokrywki, drewniane łyżki, plastikowe lub metalowe miski. Nie będziesz długo czekać na dźwiękowe efekty. Niemowlaki kochają takie zabawy.

Wsyp do przezroczystej butelki guziki, koraliki lub jakieś inne sypkie materiały i pokaż co dzieje się z zawartością podczas poruszenia butelką. Można wykonać taką zabawkę z kolorowymi płynami (woda + barwnik spożywczy). Dodatkowo można dołożyć brokat, mini rybki, kamyki, szklane kulki itp. Kreatywność rodzica jest nieograniczona. Butelka musi by mocno zakręcona. Dorosły powinien kontrolować zabawę dziecka.

Wykonaj różne instrumenty muzyczne, grzechotki, marakasy, kołatki, tarki lub podaj do zabawy drewniane instrumenty przeznaczone dla małych dzieci.

Podawaj do kąpieli zabawki pływające. Pokaż jak ruch wody kołysze nimi.

Usiądź przy stole. Posadź dziecko na swoich kolanach. Tocz kolorową piłeczkę po blacie. Doprowadź ją do rantu i pozwól jej spaść. Dziecko będzie śledzić ruch i upadek piłeczki. Pochyli górną połowę ciała tak, żeby zobaczyć, gdzie potoczyła się zabawka.

Inicjuj zabawę w sprzątanie. Wspólnie wrzucajcie klocki lub inne przedmioty do pudełka.

Wprowadzaj do repertuaru zbaw sortery. Pokaz jak to się robi i cierpliwie czekaj na pojawienie się tej umiejętności u dziecka. Nawet nieudane próby są świetnym ćwiczeniem na koordynację wzrokowo-ruchową.

Starsze niemowlaki chętnie bawią się w poszukiwanie przedmiotu. Ukryj zabawkę po ściereczką, kocykiem, poduszką i zapytaj: Gdzie jest…?

Ciesz się, gdy Twoja pociecha wyrzuca zabawki z łóżeczka. Uatrakcyjnij tę frajdę poprzez przywiązanie kolorowej szarfy do zabawki. Dziecko będzie dokładnie śledzić ruch przedmiotu z szarfą.

Zorganizuj rzucanie piłeczkami lub woreczkami do celu, do kosza lub do pojemnika.

Bawcie się z wierszykami z pokazywaniem: Kosi, kosi łapci; Sroczka; Idzie kominiarz.

Zachęcaj do naśladowania gestów. Niech maluszek pokarze, jak boli głowa, jaki ma pełny brzuszek, jaki jest duży/a, jak misio je, śpi itp.

Czytajcie książeczki. Dziecko nich przewraca kartki, wskazuje przedmioty na ilustracjach.

Daj okazję do zamykania i otwierania różnych pudełek.

Zachęcaj swojego niemowlaczka do pokazywania palcem wskazującym szczegółów zabawek.

Przygotuj różne pojemniki, aby dziecko mogło wkładać małe do dużych.

Ćwiczcie pociąganie za sznurek, żeby wprawić w ruch zabawkę lub ją przyciągnąć do siebie.

Przygotuj przestrzeń, materiały i narzędzia do rysowania. Zachęcaj do rysunkowych eksperymentów. Pod koniec pierwszego roku życia pojawia się gotowość do rysowania. Dziecko chce rysować kredkami, ołówkiem, pisakiem na papierze i na innych powierzchniach dostępnych dla jego wzrostu i możliwości ruchowych. Zachęcam do zapoznania się z publikacją: Jak przygotować się na dziecięce bazgroty?

źrodło:

Marta Baj-Lieder, Agnieszka Borowska-Kociemba, Kręć się, biegaj, baw się z nami, Gdańsk 2016
Klaudia Piotrowska Madej, Agnieszka Żychowicz, Smart Hand Model, Gdańsk 2017
Jean Ayres, Dziecko, a integracja sensoryczna, Gdańsk 2015
Stefan Szuman, Sztuka dziecka, O sztuce i wychowaniu estetycznym, Warszawa 1990
Jagoda Cieszyńska, Marta Korendo; Wczesna interwencja terapeutyczna; Kraków, 2018