Uważność na własne dziecko pomaga w uniknięciu szkodliwych schematów, które mogą pojawić się w jego dorosłym życiu.
Przyjrzyj się, czy twoje dziecko wychowuje się w stabilnym środowisku. Czy czuje się bezpiecznie w relacjach z najbliższymi. Czy jego emocje spotykają się z empatycznym zrozumieniem i wspierającą reakcją. Czasem maluchy doświadczają przemocy. Spotyka je chłód emocjonalny, osamotnienie a nawet odrzucenie.
Bywa, że rodzice jakby nie zauważają tego typu problemów lub są nieświadomi albo lekceważą konsekwencję takich sytuacji.
Przemyśl, czy sam/a masz podobne wrażenia patrząc wstecz na swoje dzieciństwo. Schematy lubią się powtarzać i dzieje się to trochę automatycznie.
Schematy to wzorce, najczęściej nieuświadomione, które kierują naszym zachowaniem. Pojawiają się w różnych sytuacjach życiowych i przejawią się jako silne emocje, wspomnienia, przekonania dotyczące nas samych oraz innych ludzi. To także reakcje cielesne, towarzyszące niektórym zdarzeniom.
W dzieciństwie schematy pomagają przetrwać ciężkie momenty. Ukształtowane wcześnie mogą dawać o sobie znać w dorosłym życiu, niestety, czasem w sposób dysfunkcyjny.
Doświadczenia z dzieciństwa opisane wyżej niosą ryzyko powstania szkodliwych sachemów, które mogą towarzyszyć dziecku w jego dorosłości i skutecznie obniżać jakość życia i zadowolenie z niego.
Poznaj niektóre z nich.
Schemat opuszczenia
W wyniku przykładowych opisanych wyżej niekorzystnych doświadczeń związanych z przywiązaniem do rodzica lub ważnego opiekuna, w dorosłym życiu mogą pojawiać się myśli, że bliskie osoby są niestabilne, nieprzewidywalne. Dokucza lęk, że można zostać porzuconym. Nadmiernie trudnymi stają się momenty, kiedy trzeba zakończyć jakąś relację lub przeżyć śmierć kogoś bliskiego. Pojawia się dużo smutku, lęku, złości.
Schemat deprywacji emocjonalnej
To życie w przekonaniu, że inni nie okażą zainteresowania i troski. Nie będą empatyczni. Nie zapewnią ochrony w razie zagrożenia. Nikt nie będzie przejmował się zaspokojeniem twoich potrzeb.
Schemat skrzywdzenia
Żyjesz w przekonaniu, że każdy chce cię skrzywdzić, wykorzystać albo upokorzyć. Uważasz, że rozmyślnie mają takie nastawienie wobec ciebie. Masz poczucie, że los ci nie sprzyja i spotykają cię same trudności.
Schemat izolacji społecznej
Czujesz się odizolowany od innych. Obserwujesz świat jakby z za szyby. Masz wrażenie, że nigdzie nie pasujesz. Jesteś jakiś inny.
Schemat wadliwości
Spostrzegasz siebie jako kogoś gorszego, beznadziejnego, złego, Doświadczasz często silnego wstydu. Czujesz, że nie jesteś warty miłości. Chwilami nienawidzisz siebie. Jesteś samokrytyczny wobec siebie i jednocześnie bardzo wrażliwy na krytykę ze strony innych. Boisz się odrzucenia. Obawiasz się, że po bliższym poznaniu ktoś mógłby odkryć twoją wadliwość.
W kolejnym wpisie przedstawię 4 schematy, które powstają w wyniku odbierania dziecku poczucia autonomii i ograniczania samodzielności. Warto wiedzieć.
Źródło:
Young J.; Klosko J. S.; Weishaar M. E.; Terapia schematów. Przewodnik praktyka; Wyd: GWP; 2020
